Terug

De eeuwenoude historie van Kasteel Gemert

Kasteel Gemert is een magische plek met een eeuwenlange geschiedenis, die teruggaat tot maar liefst 1391. Het werd gebouwd in opdracht van de Commandeur Hendrik Reinaart van Husen en bewoond door de ridders van de Duitse Orde. Het bijzondere aan dit unieke gebied is dat het in zijn ruim 600-jarig bestaan ongeveer dezelfde omvang heeft behouden. De functies van de gebouwen en terreinen zijn echter in de loop der eeuwen steeds aangepast. Men betreedt de prachtige locatie via een ophaalbrug en poortgebouw in renaissance architectuur. Om vervolgens een imposant ensemble aan te treffen van een donjon paviljoen met torentjes en een fraaie voorburcht met in het  midden de huidige hoofdburcht uit 1740. Opgetrokken in Lodewijk XIV-stijl en gebouwd boven op de gewelfde kelderverdieping van het oorspronkelijke kasteel. De monumentale kasteeltuin biedt een ongekende schat aan natuur met een historisch netwerk aan wandelpaden.

Kasteel Gemert en zijn kruisridders
De ridderlijke Duits Orde staat voor een belangrijke ontwikkeling binnen het geestelijke leven van Europa. Op het toppunt van haar macht heeft de Orde grote plannen met de streek rondom Gemert en sticht hier een kasteel.
“Ordo domus Sanctæ Mariæ Theutonicorum Hierosolymitanorum” in het Latijn, is een geestelijke militaire ridderorde die is ontstaan na de Derde Kruistocht (1189-1192). Zij kan zich scharen in het illustere rijtje met ordes als de wereldberoemde Tempeliers en Maltezers.

Zes eeuwen roerige geschiedenis
Begin 17e eeuw zijn de tijden onrustig. Om zich beter te beschermen krijgt kasteel Gemert een tweede gracht en een extra poortgebouw. De Franse bezetting maakt een eind aan de macht van de Duitse Orde en in 1800 wordt al haar bezit inclusief kasteel Gemert verkocht aan de Bataafse Republiek. Voor het kasteelcomplex volgt een serie tijdelijke gebruikers. De kerk wordt los verkocht aan de R.K. Parochie van Gemert.

In de periode 1870-1880 transformeert jonkheer Everard Hugo Scheidius het terrein. Nadat hij het eeuwenoude kasteel zijn oude grandeur heeft teruggegeven, verkoopt hij de heerlijkheid op 21 februari 1881 voor 78.000 franc. Het kasteel wordt opnieuw een schakel in een internationaal religieus en cultureel netwerk; het  komt in handen van de paters Jezuïeten die Frankrijk moeten ontvluchten.

Op de vlucht voor het ongekende oorlogsgeweld van de Eerste Wereldoorlog strijkt in 1916 de Congregatie van de Heilige Geest uit Leuven op kasteel Gemert neer. De orde kan het kasteel in 1928 definitief kopen. Tientallen jaren dient het als priesteropleiding. Tot in de jaren zestig van de twintigste eeuw de belangstelling voor het priesterambt met rasse schreden afneemt. Daarna heeft het voor de orde nog enkel een bestuurlijk en missionair centrum. In 2010 valt het doek definitief en verhuizen de laatste congregatieleden van het kasteel naar Gennep. De jaren erna staat het kasteel leeg en raakt in verval.

Familie Van de Laar nieuwe kasteelbewaarder kasteel Gemert
Op 29 juni 2018 vindt wederom een historische gebeurtenis plaats in de veelbewogen geschiedenis van kasteel Gemert. Die dag dragen de paters van de Congregatie van de H. Geest het kasteel over aan de Gemertse familie Van de Laar. Bijzonder, want het is slechts de vierde sleuteloverdracht in nagenoeg 625 jaar.

In ere herstelde centrumfunctie kasteel Gemert
Zich terdege bewust van het belang van het kasteel voor Gemert en de regio gaat de familie Van de Laar het in zijn volle eer herstellen, met liefde voor zijn historische waarde. De restauratie geeft het kasteel zijn belangrijke centrumfunctie terug, op economisch, zakelijk en toeristisch gebied. Niet alleen voor de inwoners van Gemert, maar ook voor Brainport, de provincie Noord-Brabant en zelfs Europa.

Een imposante plek in Brabant, waar men zeer exclusief kan wonen. Maar die ook unieke ruimte biedt voor congressen en bedrijfspresentie. Waar men in stijl kan overnachten in  een toonaangevend hotel van internationale allure en gastronomisch aan zijn trekken komt in een sterwaardig restaurant. Een betoverende plek om te ervaren, te genieten, te beleven en te verbinden. In de unieke omgeving van een eeuwenoud kasteel en monumentale kasteeltuin.

Open Monumentendag 13 september
Als voorproefje op de komende restauratie opent kasteel Gemert tijdens de Open Monumentendag op 13 september zijn deuren. Die dag kunnen bezoekers onder leiding van de  VVV wandelen door het kasteel, met onder meer de Donjon en de kasteeltuin. Uiteraard met inachtneming van de coronarichtlijnen van het RIVM. In de Hoofdburcht zullen onder de noemer ‘het verleden ontmoet de toekomst’ op bijzondere wijze de plannen voor de ontwikkeling van het kasteel aan het publiek worden gepresenteerd. Geïnteresseerden zijn op 13 september tussen 12.00 uur en 17.00 uur van harte welkom. Kinderen onder 18 jaar hebben alleen toegang onder begeleiding van volwassenen.